Erfelijke Oogafwijkingen

Er zijn een aantal erfelijke oogafwijkingen, die zich volgens de huidige gegevens bij Golden Retrievers kunnen voordoen, of die we vanwege het ernstige karakter van de aandoening, liever niet de kans willen geven om zich binnen de populatie te verspreiden. Van een aantal belangrijke oogafwijkingen volgt hieronder een korte beschrijving.

 

Progressieve Retina Atrofie (PRA)

PRA is een verzamelnaam voor een aantal oogaandoeningen die gelijkaardige symptomen veroorzaken, waarbij de staafjes en/of kegeltjes van het netvlies afsterven of verkeerd aangelegd zijn. De meeste vormen veroorzaken symptomen op middelbare leeftijd, maar sommige variaties uiten zich ook al kort na de geboorte. De ziekte treedt gelijktijdig aan beide ogen op.

 

We onderscheiden PRA in een drietal categorieën:

  • Erfelijke progressieve nachtblindheid
  • Erfelijke stationaire nachtblindheid
  • Erfelijke stationaire dagblindheid

Ondanks het veroorzaken van blindheid, veroorzaakt PRA geen pijn bij aangedane honden.

 

Inmiddels zijn er DNA-testen ontwikkeld voor een aantal variaties van PRA, namelijk prcd-PRA, GR_PRA1 en GR_PRA2. Van prcd-PRA is gebleken dat deze vorm voornamelijk voorkomt bij de Amerikaanse populatie Golden Retrievers. De overige twee DNA-testen worden door de meerderheid van de fokkers inmiddels uitgevoerd. Echter, voor een aantal vormen van PRA zijn de DNA-testen nog in ontwikkeling, waardoor klinisch oogonderzoek noodzakelijk blijft, en er op basis van de beschikbare DNA-testen geen garanties gegeven kunnen worden over het al dan niet ontstaan van PRA bij de huidige generatie Golden Retrievers. Door het strenge selectiebeleid op PRA (d.m.v. klinisch oogonderzoek) de afgelopen decennia, hebben we de aandoening al wel voor een groot gedeelte terug kunnen dringen.

 

Cataract

Onder cataract verstaan we elke abnormale troebeling van de lens en/of het lenskapsel. De troebelingen kunnen een klein deel van de lens, of de gehele lens betreffen. Terwijl secundaire cataract vele verschillende oorzaken kan hebben, wordt primaire cataract vooral veroorzaakt door erfelijke fouten. Primair cataract kan aangeboren (congenitaal) of in de jeugd verkregen (juveniel) zijn. Bij voortschrijdend cataract, treedt uiteindelijk vermindering van het gezichtsvermogen op.

 

D.m.v. jaarlijks oogonderzoek wordt getracht primair cataract in een vroeg stadium te ontdekken, waarna lijders aan deze aandoening worden uitgesloten voor de fokkerij, om zo het voorkomen van cataract binnen de populatie terug te dringen.

 

Entropion & Ectropion

Onder entropion verstaan we het naar binnen krullen van (delen van) de ooglidrand, waarbij het hoornvlies geïrriteerd raakt, en de traanproductie toeneemt. De ooglidrand en de buitenzijde van het ooglid worden hierdoor vochtig. Chronische irritatie van het hoornvlies kan uiteindelijk leiden tot de vorming van een pusachtige ooguitvloeiing. Entropion is bij de hond meestal het gevolg van een (polygeen) erfelijke afwijking. Lijders aan deze aandoening worden uitgesloten voor de fokkerij.

 

Onder ectropion verstaan we het naar buiten krullen van (delen van) de ooglidrand, waardoor een te ruime oogspleet ontstaat, en de oogslijmvliezen continue geïrriteerd worden. Daarnaast kan de bevochtiging van de oogbol niet meer goed plaatsvinden. Ook ectropion berust op een (polygeen) erfelijke afwijking, en lijders aan deze aandoening worden dan ook uitgesloten voor de fokkerij.

 

Distichiasis

Bij distichiasis groeien één of meerdere haren vanuit de vrije ooglidrand, waar zich normaal gesproken geen haarzakjes bevinden. Indien deze haartje het hoornvlies irriteren, ontstaan een overmatige traanproductie, natte oogleden, en traanstreepvorming. Er wordt aangenomen dat distichiasis een erfelijke basis heeft, alhoewel de wijze van overerven nog niet geheel is opgehelderd. Honden die lijden aan distichiasis kunnen, mits gepaard met een vrije partner, maximaal tweemaal ingezet worden voor de fokkerij.

 

Retina Dysplasie

Retinadysplasie is een verzamelnaam voor een groep ontwikkelingsstoornissen bij honden, die gepaard gaan met lokale plooi- of rozetvorming van het netvlies, tot algehele netvliesloslating. RD wordt onderverdeeld in een drietal categorieën:

  • (Multi)focale vorm: hierbij zitten er één of meerdere kleine plooitjes in het netvlies, die geen aantoonbare invloed hebben op het gezichtsvermogen. Soms kunnen deze plooitjes in de eerste levensmaanden nog verstrijken.
  • Geografische vorm: hierbij hebben grotere gedeeltes van het netvlies losgelaten, en treedt tevens degeneratie van de aangetaste gebieden op, waardoor het gezichtsvermogen wordt aangetast.
  • Totale vorm: hierbij heeft het grootste gedeelte van / het gehele netvlies losgelaten. Deze vorm leidt tot ernstige aantasting van het gezichtsvermogen of totale blindheid.

Lijders aan geografische of totale Retina Dyplasie worden uitgesloten van de fokkerij. Honden met de (multi)focale vorm kunnen, mits gepaard met een vrije partner, maximaal tweemaal worden ingezet binnen de fokkerij.

 

MPP (Membrana Pupillaris Persistens)

Bij honden met MPP blijft een restant van bindweefsel en bloedvaatjes uit het foetale oog, aanwezig op de lens of op het hoornvlies na de geboorte. Normaal gesproken verdwijnen deze restanten ongeveer vier weken na de geboorte. MPP is een aangeboren oogafwijking, waarvan over de erfelijkheid nog veel onduidelijkheid bestaat. Lijders kunnen, mits gepaard met een vrije partner, maximaal tweemaal worden ingezet binnen de fokkerij.

Officieel ECVO-oogformulier
Officieel ECVO-oogformulier

Jaarlijks oogonderzoek

Door middel van jaarlijks oogonderzoek bij alle fokdieren, proberen we in kaart te brengen hoe vaak een bepaalde afwijking binnen de populatie voorkomt, of deze aandoeningen problemen veroorzaken voor het dier, en of deze afwijkingen in bepaalde lijnen/families vaker voorkomen dan in andere.

 

Met deze informatie kan in de toekomst telkens een beter fokbeleid worden geformuleerd, om zo te proberen bepaalde, erfelijk bepaalde, oogafwijkingen eventueel uit de populatie te kunnen bannen.

 

Voor het oogonderzoek kunt u terecht bij een beperkt aantal dierenartsen in Nederland, die zich gespecialiseerd hebben in ophtalmologie. Een lijst met deze oogspecialisten vindt u op de website van de Raad van Beheer.

 

Voor in Nederland woonachtige honden geldt dat slechts een beoordeling via het ECVO-formulier, niet ouder dan 12 maanden, geldig is. Verder is via het Verenigingsfokreglement van de GRV vastgelegd dat voor dekreuen na hun 7e levensjaar niet langer een jaarlijkse ooguitslag vereist is.


Contact

Algemene Rasinfo & Pupinfo

 

Eloy v. Markus

Oosterdiep WZ 198

7881 GW  Emmer-Compascuum

Tel.06-28398044

rasinfo@goldenretrieververeniging.nl

 

 


Secretariaat

 

Anita Roseboom

Kastanjelaan 10

3297 BB  Puttershoek

Tel. 06-13764366

secretaris@goldenretrieververeniging.nl

De Golden Retriever Vereniging is een door de Raad van Beheer erkende rasvereniging in Nederland. Via deze website proberen wij alle liefhebbers van het ras op de hoogte te houden van het laatste nieuws omtrent ons ras en onze club. Bijvoorbeeld m.b.t. gezondheid, showresultaten en informatie over fokkers, pups en kennels.